Forum dyskusyjne miłośników twórczości J.R.R. Tolkiena
w sieci od 11/2001
 
Gospoda(0) | Zasady Forum | FAQ | Szukaj | Kalendarz |  Zarejestruj się |  Profil | Zaloguj się, by sprawdzić wiadomości | Zaloguj

"(...)rada to niebezpieczny podarunek, nawet między Mędrcami, a każda może poniewczasie okazać się zła." Gildor, Władca Pierścieni


Temat: I Polacy nie gęsi ... (Strona 2 z 2)

Idź do strony Poprzednia  1, 2
  skocz na koniec strony
Napisz nowy temat   Odpowiedz do tematu    Forum tolkienowskie -> Tolkienistyka i Posttolkienistyka Wydruk
Zobacz poprzedni temat :: Zobacz następny temat  
Autor Wiadomość
M.L.
Uprzedzony, ujadający krzykacz / Administrator


Dołączył(a): 27 Cze 2002
Wpisy: 6017
Skąd: Mafiogród


Wysłany: 12-01-2009 15:34    Temat wpisu: Odpowiedz z cytatem Szukaj na forum

Jak dla mnie, przy bardzo skromnej wiedzy, i traktując to na razie wyłącznie jako spekulację, kształtuje się nastepująca droga koncepcji sub-kreacji.

Probowałem zrobić wykres ale mi siem nie udało więc niech będzie tak

Sarbiewski (twórca koncepcji idei poety-Stwórcy) --> Coleridge i brytyjscy romantycy rozwijający te ideę = równolegle = Nils Grundtvig duński teoretyk koncepcji subkracji, skądinąd też znający Sarbiewskiego --> Owen Barfield i jego Poetic Diction, wyrażające wiele koncepcji podobnie do Sarbiewskiego De Perfecta Poesi) --> J.R.R. Tolkien koncepcja sub-kreacji.

_________________
ēl sīla lūmena vomentienguo wieeeeeeeeeelgachny uśmiech
---------------------------------------
For the grace, for the might of our Lord
For the home of the holy
For the faith, for the way of the sword
Powrót do góry
 
 
Melinir
Członek Kompanii Thorina


Dołączył(a): 16 Mar 2003
Wpisy: 209
Skąd: Mar Vanwa Tyaliéva


Wysłany: 12-01-2009 18:59    Temat wpisu: Odpowiedz z cytatem Szukaj na forum

O ile jednak wiem, pomysł, że poeta tworzy zupełnie nowy świat pojawia się w Anglii wcześniej, u Sidneya w Apologie for Poetrie lub Defense of Poesie ( po śmierci autora, w roku 1595 [roku urodzenia Sarbiewskiego], wydane przez dwie konkurencyjne drukarnie, stąd też funkcjonuje pod dwoma różnymi tytułami; głównie chodziło o wersyfikacje i rymy, ale też - pytanie o istotę twórczej wyobraźni.)
Zdaniem Sidneya poezja może:
1)naśladować rzeczywistość,
2) tworzyć alegorie i metafory
3)poeta może powoływać do życia całkiem nowy świat.
To w czasach elżbietańskich zaczyna się cały spór "zwolenników" i "przeciwników" i tak po kolei Sydney, Bacon, Locke, Dryden etc. itp. aż do romantyków i konkurujące ze sobą spojrzenia na funkcję fantazji i wyobraźni. U nas właściwie poza Sarbiewskim i dużo później Mochnackim i przede wszystkim Norwidem, którego koncepcje są bardzo podobne do koncepcji Coleridge'a czy Shelley'a, nie ma tematu. Jakieś tam strzępki w XVIII wieku, ale raczej przeciwne nurtowi uznającemu owo "wtórstwarzanie" (w dużym uproszczeniu).
Co do Sarbiewskiego - ciekawostka - napisał poemat Lechiada (naśladujący Jeruzalem wyzwolona Tassa), z której zachował się tylko fragment. Sam był tez bardzo znanym i cenionym poeta (łacińskim) i jeszcze w XVIII wieku bardzo poczytnym i wznawianym.

_________________
" Gniewamy się mianowicie, gdy cierpimy, bo kto cierpi, ten czegoś pragnie"
( Arystoteles, Retoryka, 1379 a)
Powrót do góry
 
 
Dag O'Berth
Weteran Bitwy Pięciu Armii


Dołączył(a): 25 Lip 2007
Wpisy: 269
Skąd: Mordor Małopolski


Wysłany: 29-08-2010 02:47    Temat wpisu: Odpowiedz z cytatem Szukaj na forum

Ten Sarbiewski (odkrycie człowieka teraz nie wiem czy o mnie świadczy czy o edukacji ogólnokształcącej w każdym razie dzięki) choć ksiądz to jednak barokowy kiedy pisze, że prawdę nagą odziewa w godne szaty, albo, że pisze jak być powinno, jak mogłoby być (na nowo) to jakby raczej rekreuje czy emenduje a nie subkreuje. Poprawia kreację. Upiększa kreację. Polepsza kreację. Taka antyteza antycznej koncepcji o przewadze natury nad mimetyczną sztuką.

A subkreację (tolkienowską) miałem za pokorne rozszczepianie boskiego białego promienia przez pryzmat ludzkiego istnienia w kolorowe światło ale zawsze z usprawiedliwieniem. Owszem Dzieło jest doskonałe, ale ja bym to jednak ... oczywiście tylko dlatego, że po pierwsze Ty Boże tego chciałeś bo mnie stworzyłeś takim, że tworzę, a po drugie dla Twej chwały - bo nie byłoby kolorowego światła bez białego promienia.

Po przemyśleniu. Subkreacja tolkienowska jest oczywiście emendacją czy re-kreacją i nie ma tu sprzeczności. Bo nie jest poprawą dzieła Stwórcy tylko dzieła Stwórcy lekko już nadgryzionego przez człowieka. Jest przypomnieniem, ponownym odkryciem, przywróceniem poprzez inność pierwszego wrażenia. W jedyny dostępny dla pojedynczego człowieka (artysty) sposób (i bezpieczny dla innych).

Emendacyjna funkcja subkreacji nie jest - zakamuflowanym przez wiernopoddańcze deklaracje wobec Stwórcy - zarzutem w Jego kierunku tylko w kierunku aktywności człowieka jako animal sociale i homo faber w realnym świecie.

_________________
await me there
Powrót do góry
 
 
M.L.
Uprzedzony, ujadający krzykacz / Administrator


Dołączył(a): 27 Cze 2002
Wpisy: 6017
Skąd: Mafiogród


Wysłany: 04-10-2011 00:34    Temat wpisu: Odpowiedz z cytatem Szukaj na forum

Dag O'Berth napisał(a):
kiedy pisze, że prawdę nagą odziewa w godne szaty, albo, że pisze jak być powinno, jak mogłoby być (na nowo) to jakby raczej rekreuje czy emenduje a nie subkreuje. Poprawia kreację. Upiększa kreację. Polepsza kreację. Taka antyteza antycznej koncepcji o przewadze natury nad mimetyczną sztuką.

Chyba jednak nie do końca tak. Nie jestem przekonany czy tłumaczenie Plezi, przy całym wielkim szacunku, oddaje do końca sens.

Cytat:
Solus poeta est, qui suo quodam modo instar Dei dicendo seu narrando quidpiam tamquam exsistens facit illud idem penitus, quantum est ex se, ex toto exsistere et quasi de novo creari.
można przetłumaczyć tak:
"Tylko poeta jest kimś, kto na podobieństwo Boga słowem swoim lub opowiadaniem o czymś jako o istniejącym, sprawia, o ile to w jego mocy, iż to coś zaistnieje i jak gdyby na nowo zostaje stworzone."

_________________
ēl sīla lūmena vomentienguo wieeeeeeeeeelgachny uśmiech
---------------------------------------
For the grace, for the might of our Lord
For the home of the holy
For the faith, for the way of the sword
Powrót do góry
 
 
Dag O'Berth
Weteran Bitwy Pięciu Armii


Dołączył(a): 25 Lip 2007
Wpisy: 269
Skąd: Mordor Małopolski


Wysłany: 05-10-2011 21:36    Temat wpisu: Odpowiedz z cytatem Szukaj na forum

Niestety 260 stron pdf-a sive Wergilius et Homerus przy 4 klasach łaciny w liceum sto lat temu już się tego nie przeskoczy skoro Plezie venerabilis w tej kwesti non creduntur. Tak czy inaczej Xsiądz spoczywa w cieniu pomidorów.

Natomiast ciekawe czy to porównanie instar Dei i quasi de novo creari podobnie jak Tolkienowi było Xsiedzu potrzebne do usprawiedliwienia (sorry uprawomocnienia) i nobilitacji bajkopisarstwa (sorry mitotwórstwa) jako formy dobrej zabawy dorosłuch facetów w obliczu zarzutów z brzytwy Okhama, doskonałości stworzenia oraz głodnych żon i dzieci.

Czyli, czy było to takie sobie porównanie, czy też w tym porówaniu chodziło o coś więcej tj. pokazanie, że najwyższą formą aktywności ludzkiej bo najbardziej podobnej do podstawowej funkcji bożej tj. cratio ex nihilo jest bajkopisarstwo - bo z niczego (tj. de facto z siebie - choć nie chodzi o emanacjonizm, albo nie musi to być emanacjonizm) tworzy się coś co odpowiada Stoworzeniu: ludzi, zdarzenia, przedmioty, zachowania, miejsca itd.

A tego nie robi ani kowal, ani balsamista mumii, ani magazynier etc. (solus poeta est) ni mędrzec ni wódz. Przy czym o ile Bóg stworzył rzeczy zdatne do spożycia (np. owoce) o tyle bajkopisarz takiej sztuki nie dokonał. Choć z drugiej strony non in solo pane vivit homo.

Hmm. Ale w zasadzie bajkopisarz jednak tej sztuki dokonał bo stworzył rzeczy jak najbardziej zdatne do spożycia dla stworzonych przez siebie postaci. Czasem aż ślinka cieknie.

_________________
await me there
Powrót do góry
 
 
Wyświetl wpisy z ostatnich:   
Napisz nowy temat   Odpowiedz do tematu    Forum tolkienowskie -> Tolkienistyka i Posttolkienistyka Wszystkie czasy w strefie EET (Europa)
Idź do strony Poprzednia  1, 2

Temat: I Polacy nie gęsi ... (Strona 2 z 2)

 
Skocz do:  
Nie możesz pisać nowych tematów
Nie możesz odpowiadać w tematach
Nie możesz zmieniać swoich wpisów
Nie możesz usuwać swoich wpisów
Nie możesz głosować w ankietach
Nie możesz dodawać załączników w tym dziale
Nie możesz ściągać plików w tym dziale

Powered by phpBB2
Copyright © tolkien.com.pl Wszystkie prawa zastrzeżone.