Forum dyskusyjne miłośników twórczości J.R.R. Tolkiena
w sieci od 11/2001
 
Gospoda(2) | Zasady Forum | FAQ | Szukaj | Kalendarz |  Zarejestruj się |  Profil | Zaloguj się, by sprawdzić wiadomości | Zaloguj

Witryny zrzeszone w forum:
Hobbiton  Pod Rozbrykanym Balrogiem


"Wszystkie drogi są teraz zakrzywione." Dunedainowie, Silmarillion


Temat: Tłumaczenia dłuższych tekstów na języki elfickie (Strona 1 z 2)

Idź do strony 1, 2  Następna
  skocz na koniec strony
Napisz nowy temat   Odpowiedz do tematu    Forum tolkienowskie -> Lingwistyka Wydruk
Zobacz poprzedni temat :: Zobacz następny temat  
Autor Wiadomość
Nolimon
Członek Kompanii Thorina


Dołączył(a): 26 Lip 2006
Wpisy: 111
Skąd: Dalekie Południe/Grybów/Kraków


Wysłany: 04-09-2008 20:08    Temat wpisu: Tłumaczenia dłuższych tekstów na języki elfickie Odpowiedz z cytatem Szukaj na forum

Zamieszczam tekst "Singollo Melyanna", czyli quenejską wersję 'Of Thingol and Melian'. Dotychczas umieszczałem moje dłuższe tłumaczenia na innym forum, o żywszej publice jeśli chodzi o lingwistykę tolkienowską, ale pomyślałem, że może tu też kogoś zainteresują Uśmiech

Rozdział ten nie jest bardzo długi (raptem 1,5 strony) i jest na tyle zwięzły, że dał się dość łatwo przetłumaczyć Uśmiech Używałem najnowszych "odkryć" z publikacji Vinyar Tengwar i Parma Eldalamberon i unikałem starszych i wątpliwych wyrazów i konstrukcji, aby tłumaczenie odpowiadało jak najbliżej naszemu obecnemu stanowi wiedzy o quenyi. Wszystkie użyte słowa są autorstwa Tolkiena, prócz "ogrodu", który zastąpiłem konstrukcją "nagromadzenie kwiatów", quen. *olótië, jednak wzorowałem się na słowie Tolkiena: olassië, które oznacza "listowie", czyli dosł. "nagromadzenie liści".
Tekst nie pochodzi z opublikowanego Silmarillionu (gdzie jest wiele ingerencji Christophera), ale z Morgoth's Ring (HoMe), czyli nie zawiera też wstawek Christophera z Grey Annals. Czysty J.R.R. Tolkien.


Singollo Melyanna

Nëa Elwë Singollo al limbi liëryo marner Valariandessë ar úner lelya Valinórenna.
Melyanna né maia nostalëo Valaron. Marnes olótiëssen Lórienwa, ar lierya vanimo únis né vanya han së ar uquen sin saila hya hanyala i lindi luhtalëo. É nyarna ná i Valar cé hehta úviëltar, ar filici Valinórië larmaltar, i nyelli Valmardë aner quildë ar i ehteler pustaner celitalta, írë lúmessë osilcalo Melyanna lilirnë Lóriendë. Lómelindi viller illumë aserye, ar apárieltë lindalë sello. Melles i unuhuinë altë aldaron; an anes oseldë Yavanno et lúmello tenn’ ambar cárina, ar yalúmessë lendes ho Valinor anda lendan Endórenna, ar tanomë quantes i quildë Ardo ú áro ómaryanen ar ómainen filiceryaron.

Nëa, san írë lendalta metyala i lië Elwëo sernë andavë ar marnë Valariandessë Celion pella; ar Elwë Aran ranyanë ter i altë tauri, an helmë né imbë sé ar Noldor i marnë númendë, ar herulta Finwë. Ar yalúmessë tulles erya silminqua taurenna Nan Elmotto; ar tanomë san lastanes i lírë lómelindion. An luhtaina tarnes tulcavë; ar haira et ómallor lómelindion lastanes i óma Melyanno, ar enderya né quanta áyo ar milmëo. Únes enyalë liërya ar ilyë nati sanweryo, ar hilyala i filici nu i tellumar aldaron ranyanes tumna Nan Elmottonna ar anes ránen. Mal tulles en nómenna nu i eleni, ar tassë tarnë Melyanna; ar imíca lómini ecéniës hé rahtamaitë as i cal’ Amano cendelessë.

Lá quentettë i quetta; mal quanta melmëo Elwë tennë senna ar nampë márya; ar sin i lúcë né caina henna, etta tarnettë sië, má imi má, írë andë yéni né tirna rindínen eleníva or te; ar i aldar mi Nan Elmotto aller taurë ar mornë tenna quentettë aiquetta.

Sië i lië Elwëo i cesne sé únë hiritas; ar Olwë né aran vinya ar holendë; mal Elwë Singollo lá tennë ata langala i ëar Valinorenna; ar Melyanna lá nanwennë tanna írë öaraniëtta termarnë; ar sello i nossë valaina tullë imíca yúyo Quendi ar Firyar, ve epë nauva nyarna. Auressen epë Melyanna ye Elwë anet Tári Aranyë Sindeldaron, ar muinë mardettar né Mencerottossë, mi Lestanórë; ar i Singol Sinda Collo anes sinta lambessë nómë tano. Alta vala antanë Melyanna Singollon i verurya, ye né immo alta Eldaron; an sé er Hecelion cennë henduryanten i Aldu i lúmessë lossiëtto, ar ómu anes i aran Úmanyaron, únes nótina míca i Moriquendi, mal Calaquendi, artë Endóressë.


Dla porównania oryginał:
JRRT napisał(a):
Of Thingol and Melian.

$31 Thus it came to pass that Elu-thingol [> Elwe Singollo] and many of his folk abode in Beleriand and went not to Valinor.
Melian was a maia, of the race of the Valar. She dwelt in the gardens of Olofantur, and among all his fair folk there was none more beautiful than she, nor more wise, nor more skilled in songs of enchantment. It is told that the gods would leave their business, and the birds of Valinor their mirth, that the bells of Valmar were silent and the fountains ceased to flow, when at the mingling of the lights Melian sang in Lorien. Nightingales went always with her, and she taught them their song. She loved the deep shadow of great trees; but she was akin, before the world was made, unto Yavanna herself, and on a time she departed from Valinor on a long journey into the Hither Lands, and there she filled the silence of Arda before the dawn with her voice and with the voices of her birds.
$32 Now it came to pass that when their journey was near its end the folk of Elwe rested long and dwelt in Beleriand beyond Gelion; and King Elwe went often through the great woods, for he had friendship with the Noldor who lay to the westward, and with Finwe their lord. And it chanced on a time that he came alone to the starlit wood of Nan Elmoth, and there on a sudden he heard the song of nightingales. Then an enchantment fell upon him, and he stood still; and afar off beyond the voices of the lomelindi * he heard the voice of Melian, and it filled all his heart with wonder and desire. He forgot then utterly all his folk and all the purposes of his mind, and following the birds under the shadows of the trees he passed deep into Nan Elmoth and was lost. But he came at last to a glade open to the stars, and there Melian stood; and out of the darkness he beheld her with hands outstretched, and the light of Aman was in her face.
No word she spoke; but being filled with love Elwe came to her and took her hand; and straightway a spell was laid on him, so that they stood thus, hand in hand, while long years were measured by the wheeling stars above them; and the trees of Nan Elmoth grew tall and dark ere they spoke any word one to another.

(* [footnote to the text] lomelindi: 'dusk-singers' = nightingales.)

$33 Thus Elwe's folk who sought him found him not, and Olwe took the kingship of the Teleri and departed; but Elwe Singollo came never again across the sea to Valinor; and Melian returned not thither while their realm together lasted; and of her a strain of the [read: of the race of the] immortal gods came among both Elves and Men, as hereafter shall be told. In after days Melian and Elwe became Queen and King of Grey Elves, and their hidden halls were in Menegroth, the Thousand Caves, in Doriath; and as Thingol Greymantle he was known in the [read: to all in the] tongue of that land. Great power Melian lent to Thingol her spouse, who was in himself great among the Eldar; for he alone of all the Forsaken had seen with his own eyes the Trees in the day of their flowering, and king though he were [> was] of Alamanyar [> Umanyar], he was not accounted among the Moriquendi, but with the Elves of the Light, mighty upon Middle-earth.


Proszę bezczelnie wytykać błędy, pytać, wątpić i co tam chcecie.

Tekstów takich mam więcej, ale wołają o poprawki, bo niektóre powstały rok, dwa i więcej lat temu, a w międzyczasie opublikowano multum nowinek, tzn. nieznanych wcześniej słów, konstrukcji, nawet gramatyki.

_________________
Qui melil i lótë i harya menerya min elendë, é alassë tiriën menelenna. Ilyë eleni nar lilótië.


Ostatnio zmieniony przez Nolimon dnia 05-09-2008 22:23, w całości zmieniany 1 raz
Powrót do góry
 
 
Alqualaure
Weteran Bitwy Pięciu Armii


Dołączył(a): 01 Sty 2008
Wpisy: 557
Skąd: Albion
Nieobecny(a): Błąkam się pewnie po świecie, Númello Rómenna ar Formello Hyarmenna ;)

Wysłany: 04-09-2008 21:04    Temat wpisu: Odpowiedz z cytatem Szukaj na forum

Mam dwa pytanka tak na początek (od analizowania tekstów to ja nie jestem, a już na pewno nie w czasie roku szkolnego Pserwa ). Prawdopodobnie w obu przypadkach Twoja wersja, Nolimonie, okaże się poprawniejsza Pserwa , ale chciałabym się upewnić.

Primo: tytuł. Dlaczego użyłeś allativusa hmmmm... ? Z moją niewielką wiedzą powiedziałabym coś w rodzaju: Sindacollo ar Meliano... z dopełniaczem. Fakt, tłumaczenie dosłowne, ale allativus jakoś mi tu nie pasuje wszystko mi się pomieszało

Secundo: Właśnie... Wydawało mi się, że "Singollo" to dosłownie zquenizowane (?) "Thingol", a w quenyi Szary Płaszcz jako imię brzmiało: Sindacollo hmmmm...


Byłabym bardzo wdzięczna za wyjaśnienie tych spraw Uśmiech

_________________
~Na wysokościach siedem Hathor westchnęło z ukontentowaniem.~

Śmierć: NIE MA SPRAWIEDLIWOŚCI. JESTEM TYLKO JA.

Półeczka w Bibliotece Minas Tirith
Mój dA
LiveJournal
Powrót do góry
 
 
Tavarunya
Weteran Bitwy Pięciu Armii


Dołączył(a): 08 Paź 2004
Wpisy: 305
Skąd: The Universe
Nieobecny(a): W lesie

Wysłany: 04-09-2008 21:18    Temat wpisu: Odpowiedz z cytatem Szukaj na forum

No szkoda, że jest tu mniej lingwistów, to jednak mniej popularne zajęcie jest.
Co mogę Ci napisać - strasznie mi się podoba tłumaczenie, a jeszcze bardziej Twoja rekonstrukcja słowa ogród, którego mnie w quenyi bardzo brakowało.
Przeczytane na głos brzmi wspaniale; wybacz, że na razie piszę bez bardziej konstruktywnych uwag, bo im dłużej, po małym kawałeczku poznaję i staram się zrozumieć quenyę, tym bardziej czuję jak mało z niej wiem i trochę się boję tłumaczyć albo pisać cokolwiek o tłumaczeniach innych.
Cieszę się w każdym razie, że pomimo braku odzewu wciąż dzielisz się z nami swoja pracą ^^.

_________________
Elfka pokręciła niepewnie głową. Maia uśmiechnęła się z czułością, jakiej Nimrodel jeszcze u niej nie widziała.
– Masz coś, czego nie ma Cień. Masz mnie – szepnęła. – Kocham cię.
Powrót do góry
 
 
Sirielle
Ontalómë / Administrator


Dołączył(a): 15 Cze 2004
Wpisy: 3807
Skąd: Himring / Midgard


Wysłany: 04-09-2008 22:15    Temat wpisu: Odpowiedz z cytatem Szukaj na forum

Co do Elwëgo, jeśli dobrze zrozumiałam - wymowa zależy od tego, w jaki sposób w danej grupie Quendich wymawiano "Þ" - a pisownia w oryginale to Elwë Þindikollo - The Shibboleth of Fëanor, HoME XII, str. 337. Zdaje się Dom Fëanora wymawia Pindikollo, a reszta Noldorów Sindikollo, albo na odwrót Z przymrużeniem oka Forma Singollo pojawia się w oryginale, widać jest jakąś wersją pośrednią lub poprzedzającą rewolucję Fëanora hmmmm... Albo jednym z eksperymentów Tolkiena, zanim ustalił wersje końcową?
Tłumaczenia niestety nie jestem w stanie ocenić, bo się nie znam, ale cieszy mnie, że się takie teksty pojawiają Elfik

Przy okazji, może lingwiści zerkną tutaj i podpowiedzą, czy ta wersja przysięgi jest właściwa? Wymowa?

_________________
Portfolio|dA|Last.fm
Á mahta Valarauko! Áva usë! Aaaaaaaarrrgh, á entula!!!

Nelyafinwë żyje! I już zna Zasady forum (MiniFAQ), a Ty?

Przymierze AntySzczerbowe
Powrót do góry
 
 
Nolimon
Członek Kompanii Thorina


Dołączył(a): 26 Lip 2006
Wpisy: 111
Skąd: Dalekie Południe/Grybów/Kraków


Wysłany: 05-09-2008 15:16    Temat wpisu: Odpowiedz z cytatem Szukaj na forum

Dwie odpowiedzi na szybko:
Alqualaure napisał(a):

Primo: tytuł. Dlaczego użyłeś allativusa hmmmm... ? Z moją niewielką wiedzą powiedziałabym coś w rodzaju: Sindacollo ar Meliano... z dopełniaczem. Fakt, tłumaczenie dosłowne, ale allativus jakoś mi tu nie pasuje wszystko mi się pomieszało

Secundo: Właśnie... Wydawało mi się, że "Singollo" to dosłownie zquenizowane (?) "Thingol", a w quenyi Szary Płaszcz jako imię brzmiało: Sindacollo hmmmm...

1) Tekst "Of Eagles and Ents" Tolkien zatytułował w q. Anaxartaron Onyalië, pierwsze to genitivus, drugie najwyraźniej nominativus. Na tym się wzorowałem. Singollo wygląda po prostu tak samo w genitivusie jak w allativusie Uśmiech
2) Masz rację Uśmiech (tylko nie Sindacollo, a Sindicollo). Singollo używał Tolkien widocznie jako skrót, tudzież rzeczywiście "squenizowane" Thingol, tym niemniej jest to poprawna "quenya". W tłumaczeniu zostawiłem Singollo, poza miejscem "Singol i Sinda Collo", gdzie objaśnione było w oryginale znaczenie przydomka. W "Singol" zamiast "S" powinna być litera "TH" ("P" z wydłużonym w górę "pniem") - w quenyi była to osobna tengwa.

_________________
Qui melil i lótë i harya menerya min elendë, é alassë tiriën menelenna. Ilyë eleni nar lilótië.
Powrót do góry
 
 
Alqualaure
Weteran Bitwy Pięciu Armii


Dołączył(a): 01 Sty 2008
Wpisy: 557
Skąd: Albion
Nieobecny(a): Błąkam się pewnie po świecie, Númello Rómenna ar Formello Hyarmenna ;)

Wysłany: 05-09-2008 21:20    Temat wpisu: Odpowiedz z cytatem Szukaj na forum

Dzięki za wyjaśnienie Uśmiech

ad.1 lepiej się schowam, mnie tu wcale nie ma
ad.2 Ta tengwa to súle, tema 1, tyelle 3 Uśmiech

No i muszę Ci pogratulować, włożyłeś w to mnóstwo pracy i efekt jest piękny chwała wam, chylę czoła, dzięki

=>Sirielle, Feanor matkę nazywał Perinde, a nie Serinde... Zmiana była z p>s, nie odwrotnie Z przymrużeniem oka Jednak Sindicollo pochodzi od starszego Thindi... jeśli mnie pamięć nie myli, zmiana nie zachodzi.

_________________
~Na wysokościach siedem Hathor westchnęło z ukontentowaniem.~

Śmierć: NIE MA SPRAWIEDLIWOŚCI. JESTEM TYLKO JA.

Półeczka w Bibliotece Minas Tirith
Mój dA
LiveJournal


Ostatnio zmieniony przez Alqualaure dnia 16-01-2009 22:41, w całości zmieniany 1 raz
Powrót do góry
 
 
Nemeria
Mieszkaniec Shire


Dołączył(a): 11 Sty 2009
Wpisy: 9
Skąd: Zwiędłe Wrzosowiska
Nieobecny(a): na feriach u babci (bez netu)

Wysłany: 16-01-2009 16:48    Temat wpisu: Odpowiedz z cytatem Szukaj na forum

Czy ktoś, uczony w quneyi byłby tak dobry i przetłumaczył mi na język quneya moją ulubioną piosenkę? Oto tekst (w orginale):
Master!
Apprentice!
Heartborne, 7th Seeker
Warrior!
Disciple!
In me the Wishmaster

Elbereth
Lorien

A dreamy-eyed child staring into night
On a journey to storyteller`s mind
Whispers a wish speaks with the stars the words are silent in him
Distant sigh from a lonely heart
"I`ll be with you soon, my Shalafi"
Grey Havens my destiny

Master!...

Silvara
Starbreeze

Sla-Mori the one known only by Him
To august realms, the sorcery within
If you hear the call of arcane lore,
your world shall rest on Earth no more
A maiden elf calling with her cunning song
"Meet me at the Inn of Last Home"
Heartborne will find the way!

Master!...

Wishmaster
Crusade for Your will
A child, dreamfinder
The Apprentice becoming...

Master!...

A to polska wersja:
Władca życzeń


Mistrzu!
Uczniu!
Heartborne, siódmy Poszukiwaczu
Wojowniku!
Wyznawco!
We mnie władca życzeń

Elbereth
Lorien

Rozmarzonym wzrokiem dziecko wpatruje się w noc
W podróż umysłu gawędziarza
Szepcze życzenie, rozmawia z gwiazdami, w nim słowa są ciszą
Dalekie westchnienie samotnego serca
"Wkrótce będę z tobą, mój Shalafi"
Szare Niebiosa moim przeznaczeniem

Panie!...

Silvara
Gwiezdny wiatr

Sla-Mori, poznany jedynie przez Niego
Do dostojnych królestw, do czarów w ich granicach
Jeśli usłyszysz rozmowę o sekretnej wiedzy,
Twój świat nie znajdzie już na Ziemi ukojenia
Elfia dziewica nawołuje w swej przebiegłej pieśni
"Spotkaj się ze mną w Gospodzie Ostatni Dom"
Heartborne odnajdzie drogę!

Panie!...

Władca życzeń
Krucjata Twojej woli
Dziecko, poszukiwacz snów
Uczeń nadchodzi...



Z góry dziękuję za pomoc!

_________________
"A dreamy-eyed child staring into night
On a journey to storyteller's mind
Whispers a wish speaks with the stars the words are silent in him
Distant sigh from a lonely heart
I'll be with you soon, my Shalafi
Grey Havens my destiny"
Powrót do góry
 
 
Miriel
Powiernik Pierścienia


Dołączył(a): 10 Paź 2006
Wpisy: 986
Skąd: Vinyamar
Nieobecny(a): ...the waves are washing over half forgotten memory...

Wysłany: 16-01-2009 16:57    Temat wpisu: Odpowiedz z cytatem Szukaj na forum

Quenyi nie znam, ale temu polskiemu tłumaczeniu to bym ufała tak średnio i radziłabym z niego nie tłumaczyć. Chyba przetłumaczył tekst ktoś, kto - nie wiem, jak z angielskim - ale Tolkiena nie zna Nie Nie Grey Havens to nie "Szare Niebiosa", ale Szare Przystanie... "Gospoda Ostatni Dom"? Nie łapie...ehh acha..suuper!!hahaha!! (chyba , że to wcale nie o Śródziemie chodzi, a zbieżność imion przypadkowa Z przymrużeniem oka ).
_________________
noldorski blog
japoński blog
filmowy blog
Powrót do góry
 
 
Wyświetl wpisy z ostatnich:   
Napisz nowy temat   Odpowiedz do tematu    Forum tolkienowskie -> Lingwistyka Wszystkie czasy w strefie CET (Europa)
Idź do strony 1, 2  Następna

Temat: Tłumaczenia dłuższych tekstów na języki elfickie (Strona 1 z 2)

 
Skocz do:  
Nie możesz pisać nowych tematów
Nie możesz odpowiadać w tematach
Nie możesz zmieniać swoich wpisów
Nie możesz usuwać swoich wpisów
Nie możesz głosować w ankietach
Nie możesz dodawać załączników w tym dziale
Nie możesz ściągać plików w tym dziale

Powered by phpBB2
Copyright © tolkien.com.pl Wszystkie prawa zastrzeżone.