Forum dyskusyjne miłośników twórczości J.R.R. Tolkiena
w sieci od 11/2001
 
Gospoda(0) | Zasady Forum | FAQ | Szukaj | Kalendarz |  Zarejestruj się |  Profil | Zaloguj się, by sprawdzić wiadomości | Zaloguj

Witryny zrzeszone w forum:
Hobbiton  Pod Rozbrykanym Balrogiem


"Przeniewiercą jest, kto porzuca towarzyszy, gdy ciemności zastępują drogę." Gimli, Władca Pierścieni


Temat: Shire czy Włość (Strona 2 z 2)

Idź do strony Poprzednia  1, 2
  skocz na koniec strony
Napisz nowy temat   Ten temat jest zablokowany bez możliwości zmiany wpisów lub pisania odpowiedzi    Forum tolkienowskie -> Ogólna dyskusja Wydruk
Zobacz poprzedni temat :: Zobacz następny temat  
Autor Wiadomość
Monisia
Weteran Bitwy Pięciu Armii


Dołączył(a): 08 Lis 2001
Wpisy: 349



Wysłany: 15-04-2002 14:32    Temat wpisu: Odpowiedz z cytatem Szukaj na forum

Cytat:
A u nas wszyscy są przeciw spolszczeniu np. proponowanemu praea Łozińskiego. Czy to nie przykład że Polacy nie lubią własnego języka, uważając nazwy angielskie za ładniejsze?


Nie, to jest przykład poszanowania woli autora. Tolkien wyraźnie chyba oświadczył, iż pragnie, by nie tłumaczono, o ile to możliwe, nazw własnych, a już w szczególności chciał by Shire pozostał Shire'm.

Cytat:
Można by jeszcze wspomnieć o dubbingu filmu, i to nie tylko Władcy.


O ile pamiętam, "Wladca" nie był dubbingowany i bardzo dobrze. Wolę czytać napisy i słyszeć aktorów grających w filmie (Harry Potter tu przykładem - gra aktorska była beznadziejna, ale nie zwiny aktorów angielskich, tylko aktorów dubbingujących: beznadziejna intonacja, itp.).

Cytat:
Czy tylko u nas fani uważają że oryginalne jest piękne?


Nie o to chodzi. Chodzi o to, że nie wszystko można przetłumaczyć tak, by było 1) poprawne po polsku lub w jakimkolwiek innym języku, 2) zgodne z oryginałem, 3) ładne. Dlatego czasem lepiej pozostawić w oryginale. Jednym z takich przykładów jest właśnie Shire. To tak jakby przetłumaczyć "Koniecpolskiego" nad "Endofpoland".

_________________
Już się nie błąkaj (Marek Aureliusz)
Powrót do góry
 
 
Neratin
Weteran Bitwy Pięciu Armii


Dołączył(a): 07 Gru 2001
Wpisy: 505



Wysłany: 16-04-2002 09:42    Temat wpisu: Shire czy Włość Odpowiedz z cytatem Szukaj na forum

burak napisał(a):

Ściągnąłem ostatnio interaktywną mapę Śródziemia. Ma ona kilka wersji językowych, więc postanowiłem sprawdzić jak w innych krajach tłumacze poradzili sobie z nazewnictwem. I co? Zdziwienie W żadnym języku, oprócz tureckiego, kraina hibbitów nie nazywała się Shire. Zresztą w większości tłumaczone są też inne nazwy np. pola Gladden czy Rivendell. A u nas wszyscy są przeciw spolszczeniu np. proponowanemu praea Łozińskiego. Czy to nie przykład że Polacy nie lubią własnego języka, uważając nazwy angielskie za ładniejsze?


Cytat z artykulu Galadhorna 'Nazwy miejscowe w Shire i Bucklandzie':

Cytat:

THE SHIRE

(Skibniewska Shire; Łoziński Włość)

O koncepcji Shire’u i jego związkach z wiejską Anglią pisaliśmy wyżej. Przyjrzyjmy się teraz samej tylko nazwie The Shire. W oryginalnym tekście angielskim Shire występuje jako nazwa własna i poprzedza ją przedimek określony the. Pozwala to odróżnić kraj Shire (w oryginale The Shire) od słowa shire - po polsku ‘hrabstwo, jednostka podziału terytorialnego w Wielkiej Brytanii’. Różnicę doskonale oddaje dialog Gandalfa z Radagastem w oryginalnym angielskim tekście Władcy Pierścieni (I 316): [Radagast woła do Gandalfa:] „I have been told that wherever they go the Riders ask for news of a land called Shire”. [Gandalf odpowiada:] „The Shire...”

Kraik stanowiący niegdyś część Północnego Królestwa Arnoru, po jego upadku przyjął nazwę jednostki administracyjnej tego państwa jako swoją nazwę własną. W Europie stało się podobnie z jedną z prowincji Cesarstwa Rzymskiego, która po jego upadku stała się Prowansją (Francja), w starożytnym Izraelu z jedną z galil ‘okręgów’, która znana jest teraz jako Galilea. Na Górnym Śląsku spotykamy również nazwy miejscowe, które są wspomnieniem dawnych jednostek podziału ziem. Mowa o Opolu i Ujeździe. Terminu opole używano niegdyś na oznaczenie wspólnoty terytorialnej opartej na więzi sąsiedzkiej. W okresie przedpaństwowym opolem był obszar o powierzchni od kilkudziesięciu do kilkuset kilometrów kwadratowych [2] ; staropolskie słowo ujazd (ewentualnie objazd) to odpowiednik łacińskiego circuitio. Termin ten nie miał nic wspólnego z podziałem administracyjnym (i dlatego pewna propozycja The Shire tłumaczyć jako Ujazd, nie znajduje historyczno-prawnego uzasadnienia), i był raczej określeniem prawniczym rozgraniczenia indywidualnej własności ziemskiej, której granice wytyczał władca objeżdżając konno nadawany przez siebie dział ziemi (analogicznie obchodząc mniejszy obszar tworzono tzw. uchodze [3] ).

Zgodnie z konwencją Czerwonej Księgi (patrz Zasady Przekładu - III 545-553) angielska nazwa The Shire jest dosłownym tłumaczeniem toponomu Sfza we Wspólnej Mowie (III 547). Oto co o nazwie tej przeczytamy w Guide to the Names in The Lord of the Rings autorstwa J.R.R. Tolkiena:

Shire. Uporządkowane terytorium z centralnym ośrodkiem miejskim [4] (w przypadku hobbickiego Shire’u było to Michel Delving). Ponieważ słowo to znane jest współczesnej angielszczyźnie, a było też powszechnie używane we Wspólnej Mowie, w której napisano tę opowieść, należy Shire przetłumaczyć zgodnie ze znaczeniem. Wydaje się że słowo shire - w języku staroangielskim scír - bardzo wcześnie zastąpiło inny starożytny germański termin na oznaczenie ‘dystryktu’, który znajdujemy w jego najstarszej formie w gockim gawi, i który dziś w języku niderlandzkim ma postać gouw, a w języku niemieckim jest to Gau. W wyniku redukcji tego słowa do gé (czytanego jak yé) w języku angielskim, termin ów przetrwał u nas jedynie w kilku archaicznych nazwach miejscowych, z których najbardziej znaną jest Surrey (pochodząca od Suxer-ge) - ‘południowy dystrykt’. Słowo to w swej archaiczności i ogólnym znaczeniu wydaje się być najodpowiedniejszym ekwiwalentem Shire z opowieści. (...) Powiedziałem też w innym miejscu, że rzeczywista i nie przetłumaczona nazwa Shire’u to Sfza (III 547) i dlatego gdzie indziej czytamy (I 16), że Shire to dobrze rządzona i dobrze zagospodarowana rolnicza kraina. (TC 205)

W języku staro-wysoko-niemieckim istniało słowo scíra oznaczające ‘pieczę, oficjalne wzięcie kogoś w opiekę’. Dalsza etymologia jest niejasna.

Tolkien w liście dotyczącym polskiego tłumaczenia Władcy Pierścieni (L 299, NE 7) zachęca do pozostawienia nazwy The Shire bez zmian. Tak też postąpiła pani Maria Skibniewska (zrezygnowała tylko z przedimka określonego the) i nie inaczej potraktowali tę nazwę redaktorzy wydawnictwa MUZA w nowym wydaniu Władcy z 1996 roku. W kontrowersyjnym tłumaczeniu Łozińskiego (Zysk i S-ka 1996) The Shire to Włość - nazwa dość niezwykła i całkiem nieadekwatna, bo związana przecież z prawami własności, nie zaś z podziałem administracyjnym państwa.

Wiemy już, że w oryginalnej Czerwonej Księdze Marchii Zachodniej, w języku Sóval Phárë (tak w rzeczywistości nazywa się Wspólna Mowa; język ten nazywamy też westronem, co w samym westronie brzmi Adfni - patrz najnowszy XII tom Historii Śródziemia - The Peoples of Middle-earth), kraj Hobbitów to Sfza (III 547). W innym miejscu znajdujemy sindariński odpowiednik tej nazwy (sindarin to język urzędowy Ponownie Zjednoczonego Królestwa) - List Królewski (SD 130-131) podaje nam nazwę Drann ‘Shire’ i przymiotnik Drannail (np. genediad Drannail to ‘rachuba Shire’u’) [5] .



Cytat:

Można by jeszcze wspomnieć o dubbingu filmu, i to nie tylko Władcy. Czy tylko u nas fani uważają że oryginalne jest piękne? Smutek

Czeskie tlumaczenie jest podobno niezle, mimo ze doslowne. U nich Shire to bodajze Kraj.
Powrót do góry
 
 
Wyświetl wpisy z ostatnich:   
Napisz nowy temat   Ten temat jest zablokowany bez możliwości zmiany wpisów lub pisania odpowiedzi    Forum tolkienowskie -> Ogólna dyskusja Wszystkie czasy w strefie CET (Europa)
Idź do strony Poprzednia  1, 2

Temat: Shire czy Włość (Strona 2 z 2)

 
Skocz do:  
Nie możesz pisać nowych tematów
Nie możesz odpowiadać w tematach
Nie możesz zmieniać swoich wpisów
Nie możesz usuwać swoich wpisów
Nie możesz głosować w ankietach
Nie możesz dodawać załączników w tym dziale
Nie możesz ściągać plików w tym dziale

Powered by phpBB2
Copyright © tolkien.com.pl Wszystkie prawa zastrzeżone.