Forum dyskusyjne miłośników twórczości J.R.R. Tolkiena
w sieci od 11/2001
 
Gospoda(1) | Zasady Forum | FAQ | Szukaj | Kalendarz |  Zarejestruj się |  Profil | Zaloguj się, by sprawdzić wiadomości | Zaloguj

Witryny zrzeszone w forum:
Hobbiton  Pod Rozbrykanym Balrogiem


"Poprzez mrok można czasem dotrzeć do światła." Gelmir, Niedokończone Opowieści


Temat: Jakich materiałów piśmiennych używały elfy? (Strona 2 z 2)

Idź do strony Poprzednia  1, 2
  skocz na koniec strony
Napisz nowy temat   Odpowiedz do tematu    Forum tolkienowskie -> Ogólna dyskusja Wydruk
Zobacz poprzedni temat :: Zobacz następny temat  
Autor Wiadomość
Galadhorn
Strażnik Północy


Dołączył(a): 03 Gru 2001
Wpisy: 873
Skąd: Bamfurlong (Moczary)


Wysłany: 18-08-2006 18:00    Temat wpisu: Odpowiedz z cytatem Szukaj na forum

Bardzo interesująca dyskusja!

A może przykład Pengolodha świadczy o tym, że spisywano księgi nie tylko żeby zachować pamięć o przeszłości (bo tę Eldarowie zachowywali bez ksiąg w swoich umysłach), ale żeby po prostu zestawić w jednym miejscu teorie wielu Eldarów, którzy nie mogą się ze sobą spotkać? Sam Pengolodh w Lammas na przykład (dziele językowym spisanym w Drugiej Erze w Eriadorze) dzieli się z innymi wiedzą o teoriach Rúmila i Fëanora (którzy albo nigdy nie byli w Śródziemiu, albo dawno z niego odeszli). Gdyby nie zapisy Fëanora, Pengolodh nie miałby od kogo dowiedzieć się o fonologicznych teoriach Rúmila itp. Dodaje tam to, co zebrał w czasie podróży: informacje o językach Ludzi, Krasnoludów i innych myślących istot Śródziemia.

Jeszcze o (możliwych) sindarińskich pożyczkach z terminologii piśmienniczej. Quenejskie słowo parma 'księga' (od tematu √par 'komponować, zbierać razem'). Etymologia nawiązuje bądź do zebrania i zszycia razem zapisanych kart, bądź do aktu komponowania i zbierania razem informacji przez pisarza. Forma sindarińska *parf (poświadczona we wczesnej fazie koncepcyjnej sindarinu, noldorinie jako parf, HoMe V, str. 830) jest być może pożyczką od mówiących po quenejsku Noldorów (*parf < MS *parva : NQ parma).

_________________
Odbicie piękna jak odbicie światła ma w sobie specyficzny urok – gdyby nie to, nie zostalibyśmy zapewne stworzeni.

J.R.R. Tolkien, Zapiski Klubu Mniemań
Powrót do góry
 
 
Dis
Członek Kompanii Thorina


Dołączył(a): 08 Paź 2002
Wpisy: 214
Skąd: Kraków


Wysłany: 18-08-2006 22:36    Temat wpisu: Odpowiedz z cytatem Szukaj na forum

Bardzo ciekawa dyskusja. Faktycznie książki służą i służyć mogły do wymiany doświadczeń, a nie tylko zapisywaniu informacji by ocalić je od zapomnienia.

Jeśli chodzi o materiały pisarskie - to mogły być też pióra łabędzi. Ale też nie widzę powodu by elfy nie używały piór innych ptaków i to nie koniecznie musiały je hodować. Elfy miały dobry kontakt ze zwierzętami, więc mogły pewnie nawet poprosić jakiegoś ptaka o pióro. Pozostaje jeszcze kwestia atramentu....

_________________
Oto życie: zaufaj komuś, a zostaniesz zdradzony. Nie zaufaj, a sam siebie zdradzisz.
Powrót do góry
 
 
Nellelórë
Weteran Bitwy Pięciu Armii


Dołączył(a): 19 Wrz 2003
Wpisy: 450



Wysłany: 12-01-2007 01:20    Temat wpisu: Odpowiedz z cytatem Szukaj na forum

Jeszcze mała uwaga w związku ze stosunkiem elfów do ksiąg. W Księdze Zaginionych Opowieści I, w rozdziale VII ("Ucieczka Noldolich") możemy przeczytać, że odchodząc z Amanu elfowie (późniejsi Noldorowie)...

Cytat:
...uzbroili się najlepiej, jak mogli (...), zabrali też zapas klejnotów i szat; ale wszystkie księgi zostawili, a zresztą niewiele w nich było rzeczy, których mędrcy pośród nich nie mogliby odtworzyć z pamięci.


Prawda, jest to KZO, i między tymi opowieściami a Silmarillionem istnieje wielka różnica, ale w przedmowie do pierwszego tomu Zaginionych Opowieści Christopher Tolkien pisze, że wszystko, co się w tej wersji wyraźnie nie sprzeciwia temu, co znajdujemy w Silmarillionie, mogło się było w nim zachować, gdyby Tolkien zdążył go dokończyć. Zastanawiam się więc, czy to pozostawienie wszystkich ksiąg w Valinorze mogłoby mieć miejsce i w ostatecznej wersji Silmarillionu? Ciekawie by to świadczyło o psychice Noldorów w owym czasie i o ich poglądach na świat i własne miejsce w nim. Uważali najprawdopodobniej, że zawsze będą razem, zawsze nieśmiertelni, zawsze będą mieć dostęp do tych najmędrszych spośród siebie, którzy odtworzą wszelką wiedzę. Na długą podróż nie obarczali się więc ciężarem książek, sądząc może, że je spiszą ponownie, gdy już będą bezpieczni w nowym kraju. Szkoda jednak, że tak zupełnie nie czuli do nich sentymentu, zwłaszcza, że musiały być piękne... Wiem, że ja na wygnanie zabrałabym przynajmniej kilka. Z przymrużeniem oka

Naprawdę jestem ciekawa, jak to wyglądało. Wzięli ze sobą księgi czy nie? M.L. pisze, że rzeczywiście wygląda na to, że Sindarowie dopiero od Noldorów nauczyli się, że warto w ogóle tworzyć książki; ale kiedy zaczęli je ponownie pisać sami Noldorowie? Musieli poczuć pewną stabilizację Z przymrużeniem oka zanim zaczęli wyrabiać papier. Przez bardzo długi czas raczej go nie mieli. Galadhorn z kolei nadmienia, że Pengolodh studiował w Gondolinie dzieła Rumila, ale czy mamy skądś całkowitą pewność, że były to książki zabrane z Amanu, a nie odtworzone przez kogoś, kto je dobrze znał, już w Śródziemiu? hmmmm...


Galadhorn napisał(a):
Jak wyglądało owo quen. tecil, sind. tegil (temat √tek- 'pisać')? Czy było to przycięte quessë 'pióro' czy jakiś rodzaj pisadła z drewnianą (na przykład) obsadką i stalową stalówką, którą macza się w kałamarzu? Skłaniam się ku drugiej opcji, bo w przypadku pierwszej byłoby chyba jakieś etymologiczne nawiązanie do słowa 'pióro ptasie'. Co o tym myślicie?


Jest jeszcze jedna możliwość. Jakaś łodyga roślinna. W Egipcie i w basenie Morza Śródziemnego za czasów biblijnych pisano piórami zrobionymi z trzciny, z rozszczepioną końcówką. Na Dalekim Wschodzie używano do tego podobnie rozszczepionych łodyg bambusa. Piórami gęsimi zaczęto się posługiwać dopiero około roku 700 po Chrystusie - bo wtedy zaczęto wyrabiać pergamin, a ostro zakończone ptasie pióra lepiej na nim pisały. Elfy znały się na roślinach jak żadne inne plemię, mało też prawdopodobne, by pisały na wyrabianym ze skór zwierzęcych pergaminie - mogły więc opracować coś w rodzaju pióra trzcinowego lub bambusowego, lub z innej roślinki, i następnie udoskonalać to narzędzie w nieskończoność. Stąd brak w słowach tecil i tegil nawiązania do piór ptasich. Uśmiech

Dis napisał(a):
Pozostaje jeszcze kwestia atramentu....


Tutaj i ludzka pomysłowość była niezmierzona. Tworzono różne rodzaje atramentu z mieszanek wyciągów roślinnych i sproszkowanych minerałów, metali i żywicy drzew. Elfy zapewne używały do tego podobnych surowców, ale - znów dzięki znajomości natury o wiele głębszej, niż była dostępna ludziom - potrafiły z nich stworzyć atramenty o niezrównanej jakości i trwałości.

Gdybym tak mogła zerknąć na jedną, jedyną elfią księgę... Z przymrużeniem oka
Powrót do góry
 
 
Galadhorn
Strażnik Północy


Dołączył(a): 03 Gru 2001
Wpisy: 873
Skąd: Bamfurlong (Moczary)


Wysłany: 12-01-2007 08:37    Temat wpisu: Odpowiedz z cytatem Szukaj na forum

Kilka nowo poznanych "piśmienniczych" nazw w quenya z poł. lat 20. (z Parma Eldalamberon nr 16, str. 133)

hyalin 'papier'

nekka 'pióro do pisania; ang. pen' (najpewniej od rdzenia NEK- 'zwężać', a zatem pióro to coś, co się zwęża ku końcowi.

móro, saramór 'atrament' (zapewne coś ma to wspólnego z rdzeniem MORO- z Qenyaqetsa - a zatem 'atrament' to 'czernidło').

sár- 'pisać'

parma 'księga'

_________________
Odbicie piękna jak odbicie światła ma w sobie specyficzny urok – gdyby nie to, nie zostalibyśmy zapewne stworzeni.

J.R.R. Tolkien, Zapiski Klubu Mniemań
Powrót do góry
 
 
Wyświetl wpisy z ostatnich:   
Napisz nowy temat   Odpowiedz do tematu    Forum tolkienowskie -> Ogólna dyskusja Wszystkie czasy w strefie CET (Europa)
Idź do strony Poprzednia  1, 2

Temat: Jakich materiałów piśmiennych używały elfy? (Strona 2 z 2)

 
Skocz do:  
Nie możesz pisać nowych tematów
Nie możesz odpowiadać w tematach
Nie możesz zmieniać swoich wpisów
Nie możesz usuwać swoich wpisów
Nie możesz głosować w ankietach
Nie możesz dodawać załączników w tym dziale
Nie możesz ściągać plików w tym dziale

Powered by phpBB2
Copyright © tolkien.com.pl Wszystkie prawa zastrzeżone.