Forum dyskusyjne miłośników twórczości J.R.R. Tolkiena
w sieci od 11/2001
 
Gospoda(0) | Zasady Forum | FAQ | Szukaj | Kalendarz |  Zarejestruj się |  Profil | Zaloguj się, by sprawdzić wiadomości | Zaloguj

"Tak to już jest, że o życiu szczęśliwym i radosnym nie ma wiele do powiedzenia, dopóki się nie skończy. Podobnie też cudowne i piękne dzieła same są swoimi pomnikami, dopóki istnieją i można je oglądać, a dopiero wtedy, gdy są zagrożone lub na zawsze zniszczone, zaczyna się je opiewać w pieśniach." O Doriath przed nastaniem Słońca i Księżyca, Silmarillion


pokaż tylko ten wpis  Temat: Narn e-Dant Gondolin 
Autor Wiadomość
M.L.
Powiernik Pierścienia


WpisWysłany: 01-04-2010 22:55    Temat wpisu: Narn e-Dant Gondolin Odpowiedz z cytatem

Skąd pomysł na rekonstrukcję tej właśnie opowieści? Powody są tylko dwa, choć ze sobą powiązane. Pierwszy - aby dowieść, że to w ogóle możliwe. Drugi to chęć zmierzenia się z wyzwaniem. „Opowieść o Tuorze i upadku Gondolinu” jest bowiem znacznie trudniejsza do zrekonstruowania niż „Opowieść o dzieciach Húrina”. Jak wiemy dzięki oficjalnej edycji z 2007 roku, istniała ona w niemal kompletnej postaci i wymagała jedynie wypełnienia relatywnie niewielkich luk przy pomocy starszego materiału z tekstów zawartych w The History of Middle-earth lub wśród niepublikowanych materiałów archiwalnych.
W przypadku „Opowieści o Tuorze” mamy zupełnie inną sytuację. Obok dwóch późnych fragmentów, pochodzących z lat pięćdziesiątych: „Of Maeglin” („Maeglin”) i „O Tuorze i jego przybyciu do Gondolinu”, dysponujemy jedynie bardzo wczesnymi tekstami, a przede wszystkim „Upadkiem Gondolinu”, zamieszczonym w drugim tomie Księgi Zaginionych Opowieści, pochodzącym z lat 1916–1920 (w 1916/1917 roku powstała pierwsza wersja opowieści, w 1920 roku została ona nieco przeredagowana i dopracowana). Poza tymi obszernymi narracjami dysponujemy szeregiem wzmianek porozrzucanych w The History of Middle-earth. Znajdziemy wśród nich teksty, które miały być częścią Quenta Silmarillion i które stanowią podstawę dla rekonstrukcji zmieszonej jako dwudziesty pierwszy rozdział Silmarillionu, sugestie zmian w „Upadku Gondolinu” czy nawet krótkie fragmenty narracyjne pojawiające się przy okazji innych fragmentów dzieł Tolkiena, luźno powiązanych z „Tuorem i upadkiem Gondolinu”.
Jak można się spodziewać, „Of Maeglin” („Maeglin”) i „O Tuorze i jego przybyciu do Gondolinu” różnią się bardzo zarówno pod względem stylistycznym, jak i, co ważniejsze, koncepcyjnym od „Upadku Gondolinu”. Oznacza to, że rekonstrukcja tej opowieści wymagała znacznie dalej idących ingerencji redaktorskich niż w przypadku Dzieci Húrina i dużo swobodniejszego podejścia do edycji tekstu. Zadaniem każdego redagującego dopasowania „Upadku Gondolinu” do tekstów późniejszych, z zachowaniem, na tyle na ile to możliwe, całego bogactwo fascynujących detali, które zawiera.
Najbardziej wyraźne różnice stanowią, paradoksalnie, najmniejszy problem. Dysponujemy na tyle wieloma późniejszymi opisami postaci, ras i miejsc, że modyfikacja opisów zamieszczonych w „Upadku Gondolinu” tak, by były zgodne z późniejszymi wersjami, jest relatywnie prosta. Przysłowiowy balrog tkwi w szczegółach. Przede wszystkim w kwestiach, w których Tolkien nie podjął decyzji. I tak wiemy, że pojedynek Glorfindela miał wyglądać inaczej, nie wiemy jednak jak. A to oznacza pozostawienie go w obecnej postaci, ze świadomością, że nie jest to zapewne wersja, którą wybrałby Tolkien. Co zrobić z setkami Balrogów? Wiemy, że Tolkien zredukował ich liczbę, ale jednocześnie odgrywają oni ważną rolę w opowieści, jako element dodający dramatyzmu. Pierwotnie bohaterowie obrony Gondolinu zabijają ich całymi tuzinami, podczas gdy finalnie, jak się wydaje, Tolkien uczynił z Ectheliona i Glorfindela jedynych Balrogobójców. Co zrobić z pozostałymi, zabitymi Valaraukarami. Zastąpienie ich orkami wydaje się być niewystarczające, stąd decyzja, by tam gdzie to narracyjnie koniecznie i możliwe, zastąpić Balrogów przez smoki. Nie ma bowiem w logice, którejkolwiek z faz kreacji Legendarium, niczego, co uniemożliwiłoby zabicie większej ilości smoków. A swoją rangą, zabicie smoka wydaje się zasadniczo nie ustępować zabiciu Balroga. W ten sposób wyjątkowy heroizm obrońców mógł zostać podkreślony bez sprzeniewierzania się decyzjom redakcyjnym Tolkiena.
Inny problem stanowią zmiany w konstrukcji akcji. Nie jest na przykład jasne, czy konfrontacja Tuora i Maeglina miała miejsce przed wdarciem się wroga do Gondolinu, jak to jest w Księdze Zaginionych Opowieści, czy może tuż przed ucieczką niedobitków Gondolinu, tak jak jest w „Quenta Noldorinwa” i Silmarillionie. Co zresztą zrobić z samym Maeglinem, którego zdrada nadal jest czymś odrażającym, ale jednak on sam zyskuje na wielowymiarowości, co widać w tekście „O Maeglinie”. Jak zaprezentować jego zdradę? Tolkien zamieszcza sugestie odnośnie dialogu Morgotha z Maeglinem, problem polega na ich fragmentaryczności.
Kolejny problem to dialogi. Jak je przekonstruować tak, by pasowały do późniejszych faz Legendarium. Chodzi o wydźwięk i ich styl. A to nie jest proste, gdyż róż nice są bardzo wyraźne i nawet w tłumaczeniu nie znikają do końca. Nie chodzi zresztą nawet o archaizm języka, a raczej zupełnie inny charakter i styl narracji. To wymaga więc czasami dość głębokich ingerencji w tekst, skrótów i licznych odredaktorskich wstawek.
Takich zmian i modyfikacji redakcja tego tekstu wymaga o wiele więcej. Powyższe należy traktować jedynie jako przykłady. Czy zostały podjęte właściwe decyzje możecie teraz ocenić sami. I szczerze liczę na uwagi, komentarze, a może nawet dyskusję na temat.
Życzymy miłej lektury.


Ten obrazek znajduje się na serwerze forum i został załadowany przez jego użytkowników.
Zaloguj się żeby go obejrzeć.




Ten obrazek znajduje się na serwerze forum i został załadowany przez jego użytkowników.
Zaloguj się żeby go obejrzeć.



_________________
ēl sīla lūmena vomentienguo wieeeeeeeeeelgachny uśmiech
---------------------------------------
For the grace, for the might of our Lord
For the home of the holy
For the faith, for the way of the sword
Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość Wyślij email Odwiedź stronę autora

Powered by phpBB2
Copyright © tolkien.com.pl Wszystkie prawa zastrzeżone.